Jak się dobrze i bezpiecznie starzeć - 6 porad

Przygotowania do dobrego starzenia się większość ludzi zazwyczaj rozpoczyna poprzez odpowiednie odżywianie, ćwiczenia, badania kontrolne, działania prewencyjne. Ale należy także przewidzieć zawczasu wszelkie ewentualności jakie może przynieść starość.

Już teraz:
1. Zaadaptuj swoje mieszkanie.
Schody, łazienki i kuchnie mogą stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa osób starszych. Zrezygnuj z wanny na rzecz prysznica z miejscem do siedzenia, załóż poręcze i wsporniki przy umywalce, natrysku i sedesie. Zrezygnuj z progów w drzwiach, zapewnij swobodny dostęp do łazienki z miejsca spania, usuń małe chodniczki, załóż lampki led automatycznie zapalające się po zmroku, które ułatwią orientację w nocy
2. Zapobiegaj upadkom.
Upadki to niezmiernie poważna kwestia w przypadku osób starszych – bardzo często prowadzą do złamań które z kolei mogą prowadzić do niesprawności lub nawet kalectwa, spowodować inne problemy zdrowotne, a nawet śmierć. Przestrzeganie bezpieczeństwa jest bardzo ważne, ale najważniejsze są ćwiczenia prewencyjne poprawiające siłę mięśni i równowagę. (UWAGA: Wraz z otwarciem pierwszych obiektów Origin prowadzone będą kursy ćwiczeń prewencyjnych).
3. Rozważ zmianę mieszkania.
W USA bardzo popularne są tzw. naturally occurring retirement communities (NORCs). Są to kompleksy mieszkaniowo-usługowe zaprojektowane specjalnie z myślą o osobach na emeryturze w różnym wieku. Gwarantują dostęp do opieki i szybkiej pomocy w nagłych przypadkach, ale przede wszystkim zapewniają życie w aktywnej społeczności. Stanowią zatem świetną opcję mieszkaniową dla seniorów.  W Polsce infrastruktura tego typu niestety jeszcze nie istnieje, ale Origin Polska ma w planie budowę pierwszych takich obiektów już w 2018r, w trzech największych aglomeracjach.
4. Zaplanuj wcześniej jak zapewnić sobie pomoc której możesz później potrzebować.
Kto będzie odpowiedzialny za zakupy, przygotowywanie posiłków, transport, naprawy w domu, pomoc w sprawach finansowych takich jak np. płacenie rachunków? Przyjaciele, organizacje społeczne, płatna pomoc?
5. Przygotuj plan na wypadek  nagłych wypadków, sytuacji awaryjnych. 
Kogo powiadomisz w razie takiej sytuacji? Co jeśli upadniesz i nie dasz rady dojść do telefonu? Trzymaj numery  alarmowe w pobliżu każdego telefonu i na szybkim wybieraniu numerów telefonicznych. Miej zawsze przy sobie telefon komórkowy, najlepiej z dużymi klawiszami i podświetlanym ekranem. Rozważ też zainwestowanie w system alarmowy.
6. Przygotuj odpowiednie dokumenty. 
Dokumenty takie jak testament, pisemne pełnomocnictwo dotyczące opieki zdrowotnej, wyznaczony zawczasu pełnomocnik pomogą ustalić jakiej opieki oczekujesz w sytuacji gdy jesteś zbyt chory, ranny, zdezorientowany, niezdolny z jakichkolwiek powodów do przekazania swoich życzeń osobiście.
Od dzisiaj rusza punkt Centrum  Informacji i Konsultacji Origin Polska. 

Źródło: Healthbeat – Harvard Medical School online newsletter

ORIGIN Polska wprowadza do Polski kanadyjski standard opieki senioralnej.

Gdy oko się starzeje – mroczki / czarne muszki przed oczami

Mroczki, latające muszki przed oczami to potoczna nazwa mętów ciała szklistego. Przyjmują one kształty cieni, nitek, kropek, pajęczynek unoszących się w polu widzenia (zazwyczaj środkowym). Są to zgrupowania różnych substancji, zwykle komórek i drobin proteinowych - często pozostałości włókien organicznych - o dowolnym stopniu ruchomości, przeźroczystości, gęstości, grubości, znajdujących się w ciele szklistym oka. Mogą powstawać jeszcze w okresie embrionalnym, ale często są wynikiem zmian degeneracyjnych siatkówki oka i ciała szklistego. Zjawisko postrzegania mętów w oku określa się w języku medycznym jako myodesopsia. Najczęściej występuje podczas patrzenia na jasne tło z przymrużonymi oczami. To co widzimy to cienie jakie drobiny rzucają na siatkówkę oka – światłoczułą tkankę znajdującą się na tylnej powierzchni gałki ocznej umożliwiającej widzenie.

Niektórzy ludzie doświadczają także błysków w oku. Są to wrażenia wzrokowe powstające w gałce ocznej lub w układzie nerwowym w wyniku pobudzania siatkówki, nerwu wzrokowego lub struktur ośrodkowego układu wzrokowego przez bodźce innego typu niż światło. Najczęściej spotykane błyski w oku to fotopsje, powstające wskutek mechanicznego ocierania się, uciskania lub pociągania siatkówki przez przylegające do niej ciało szkliste. Ciało szkliste to przypominająca żel substancja wypełniająca wnętrze gałki ocznej, która wskutek starzenia ulega upłynnianiu. W trakcie tego procesu powstają w nim zarówno zagęszczenia jak i rozrzedzone obszary wypełnione płynem. Stopniowo nasilają się też procesy obkurczania ciała szklistego.

W większości przypadków, mroczki i błyski są niegroźne.

Czasami jednak w wyniku pociągania siatkówki przez obkurczające się ciało szkliste następuje jego lekkie odłączenie, co powoduje pojawienie się nowych mroczków i błysków. Nie jest to zazwyczaj zbyt groźne, ale w około 15% przypadków kończy się naderwaniem siatkówki co może prowadzić do jej odwarstwienia, a to z kolei może być powodem utraty wzroku (gdy odwarstwienie obejmie plamkę).

Dlatego należy pamiętać, aby w razie pojawienia się nowych, nie doświadczanych wcześniej mroczków i błysków w oku, szukać jak najszybciej pomocy lekarskiej – może to zapobiec odwarstwieniu siatkówki i ocalić Twój wzrok.

Na marginesie warto dodać że do innych rodzajów błysków należą fosfeny (zjawiska entoptyczne) wywołane przez mechaniczne uciskanie gałki ocznej lub przez szybkie ruchy gałki ocznej
Niekiedy błyski są wynikiem zmian chorobowych, takich jak: zaburzenia ukrwienia, zawał płata potylicznego mózgu czy niewydolność w układzie kręgowo-podstawnym. Mogą je również wywołać działania niepożądane niektórych leków, pole elektromagnetyczne, substancje psychoaktywne oraz hiperwentylacja.

Źródło: Healthbeat – Harvard Medical School online newsletter

Gdy oko się starzeje - zwyrodnienie plamki żółtej (AMD) - cd.

Kontynuujemy dzisiaj temat zzeszłego tygodnia.

Zwyrodnienie plamki żółtej występuje głównie u:

• osób starszych po 50 roku życia,
• kobiet, głównie białej rasy - chorują częściej niż mężczyźni,
• osób palących papierosy,
• osób z nadciśnieniem tętniczym, miażdżycą, otyłych i z wysokim poziomem cholesterolu,
• dalekowidzów,
• osób, u których w rodzinie ktoś był dotknięty ta chorobą (czynniki genetyczne),
• osób z jasnymi tęczówkami oka - tłumaczy się to mniejszą ilością melaniny w siatkówce.

Nie znaleziono dotąd skutecznej metody zapobiegania AMD, ale można odroczyć w czasie początek choroby i zredukować jej nasilenie poprzez odpowiednią profilaktykę.

I tak:

• Palenie tytoniu może przyspieszyć uszkodzenie wywołane przez AMD – osoby palące powinny zdecydowanie porzucić ten nałóg. Światło słoneczne jest uważane za bardzo prawdopodobną przyczynę rozwoju AMD. Aby go unikać wskazane jest noszenie ciemnych okularów i kapeluszy z szerokim rondem.
•  Osoby, które spożywają duże ilości luteiny i zeaksantyny są mniej podatne na zwyrodnienie plamki żółtej (AMD). Dieta bogata w produkty zawierające te związki obejmuje świeże owoce i zielone warzywa, przede wszystkim ciemnozielone warzywa liściaste takie jak: jarmuż, szczególnie zasobny w oba wymienione barwniki, szpinak, zielona kapusta, brokuły, natka pietruszki, botwinka, koperek, seler, szczypiorek, por, zielona sałata, żółta i zielona papryka, ogórki, zielona fasolka, a także  kukurydza, marchew, pomidory pomarańcze.
• Osoby w średnio-zaawansowanym i zaawansowanym stadium postaci suchej AMD (pogorszenie widzenia następuje stopniowo) oraz we wszystkich stadiach zaawansowania postaci wysiękowej AMD (pogorszenie widzenia następuje gwałtownie) powinny zasięgnąć porady lekarskiej w sprawie suplementów diety. Duże dawki witamin antyoksydacyjnych w kombinacji z minerałami mogą obniżyć ryzyko szybkiego pogłębiania się choroby. 
• Badania potwierdzają że nienasycone kwasy tłuszczowe z rodziny omega-3 (głównie DHA), są niezbędne w przeciwdziałaniu i leczeniu AMD. Dlatego spożywanie trzy razy w tygodniu tłustych ryb morskich (śledź, makrela, okoń, sardynki, różowy łosoś, biały tuńczyk, pstrąg morski, sola, dorsz, halibut) oraz innych  produktów zawierających te związki jest bardzo wskazane zarówno dla poprawy wzroku jak i zdrowia ogólnego. W tym miejscu warto wspomnieć, że wciąż nie jest potwierdzony korzystny wpływ na AMD nienasyconych kwasów tłuszczowych omega-3 w postaci suplementów.

Za tydzień dalej o problemach z oczami.

Źródła: Healthbeat – Harvard Medical School online newsletter;  instytutoka.pl; poradnikzdrowie.pl

Dziś obchodzimy Światowy Dzień Osób z Chorobą Alzheimera

Publikowane dane podają, że liczba osób cierpiących na chorobę Alzheimera w Polsce przekroczyła juz w ubiegłym roku 500 tys. Prognozy są złe - do 2030 r. liczba chorych zwiększy się aż 3-krotnie. Problem będzie dotyczył 1,5 miliona osób i ich rodzin.

Rodziny chorych z wielką nadzieją przyjmują każdą informację o efektach badań naukowych, wskazujących na przyczyny chorób oraz wprowadzaniu na rynek kolejnych leków poprawiających stan chorych.
Jednak jak dotąd podejmowane próby leczenia przyczynowego nie są udane, a nowe leki nieskuteczne. Opieka nad osobami z demencją jest trudna dla ich rodzin, z czasem staje się wręcz niemożliwa w warunkach  domowych. Niestety dostęp do dobrej, prawidłowej opieki w specjalistycznych ośrodkach jest w Polsce bardzo słaby, całkowicie niewspółmierny do obecnych i przyszłych potrzeb.

Powstający w Otwocku - Soplicowie  Specjalistyczny Ośrodek Opieki i Rewalidacji w Demencji oraz Problemach Neurologicznych będzie pierwszym obiektem oferującym kanadyjski standard opieki. Zastosowana w nim terapeutyczna architektura przestrzeni oraz specjalistyczne programy aktywizujące to całkowicie nowatorskie rozwiązanie w Polsce, mające na celu stworzenie podopiecznym najlepszych warunków dla przeciwdziałania rozwojowi choroby. 

Obecnie mówi się, że wielką wagę mają zdrowe i nieuszkodzone naczynia krwionośne, odpowiadające za niedopuszczenie do mózgu szkodliwych substancji. Dlatego miażdżyca, cukrzyca, nadciśnienie zdecydowanie zwiększają ryzyko zachorowania na chorobę Alzheimera. Od sposobu odżywiania i stylu życia zależy tu więcej niż nam się wydaje. Podstawową profilaktykę trzeba wprowadzić w życie możliwie najwcześniej. Nisko tłuszczowa dieta, aktywność fizyczna oraz styl życia bez palenia i picia już w wieku 30-40 lat przyniesie efekty. Problem w tym, że świadomość tego faktu pozostaje wciąż prawie abstrakcją. Nikt nie myśli, że jedzenie hamburgerów, chipsów czy serów panierowanych może spowodować  w ciągu następnych 30 lat otępienie mózgu.
Niestety edukacja w tej kwestii jest w Polsce na bardzo niskim poziomie. Cóż z tego, że senior w wieku 65 lat dowiaduje się, że musi ćwiczyć swój umysł: uczyć się nowych rzeczy, jak choćby obsługa smartfona czy komputera, języków obcych, gry na instrumentach itp.. Dla bardzo wielu osób jest już za późno, choć oczywiście próbować trzeba, bo to także spowalnia postępującą chorobę.

Większość ludzi zupełnie nie daje sobie sprawy jak destrukcyjna na wielu frontach jest choroba Alzheimera. W naszym społeczeństwie nazwa tej ciężkiej i wyniszczającej choroby nagminnie funkcjonuje jako bezmyślnie rzucany epitet. W mediach społecznościowych i na forach zbyt często staje się synonimem osób starszych lub tylko reprezentujących odmienne poglądy np. polityczne.
Reagujmy we wszystkich takich przypadkach, bo choroba Alzheimera jest ogromnym cierpieniem chorych i ich rodzin, a w przyszłości może stać się naszym lub naszych najbliższych.

ORIGIN Plska wprowadza do Polski kanadyjski standard opieki senioralnej.

Gdy oko się starzeje - zwyrodnienie plamki żółtej (AMD)

Zwyrodnienie plamki żółtej (ang. Age-related Macular Degeneration – AMD) to postępująca choroba zwyrodnieniowa centralnej części siatkówki oka, związana z procesami starzenia się organizmu. Siatkówka odpowiedzialna jest za ostre widzenie i rozróżnianie kolorów. W wyniku choroby ulega ona pocienieniu i postępującemu uszkodzeniu. 

Nieleczona AMD może prowadzić do utraty wzroku.

Objawami AMD są: pogorszenie widzenia, zauważalne zwłaszcza przy czytaniu, zniekształcone widzenie linii prostych, rozmycie krawędzi oglądanych przedmiotów, widzenie wyblakłych kolorów, czasami zniekształcenia obrazu.

Wstępnej diagnostyki zwyrodnienia plamki żółtej związanego z wiekiem można dokonać samemu wykonując w domu test Amslera

źródło grafiki: retina-forum .pl

Dziś parę słów o technice chodzenia

2.5 godziny chodzenia w ciągu tygodnia, czyli 21 minut dziennie, może zmniejszyć ryzyko zawału serca o 30%. To proste, nie wymagające specjalnego miejsca i specjalistycznego sprzętu ćwiczenie pomaga także zredukować ryzyko zachorowania na cukrzycę i raka, obniża ciśnienie krwi i poziom cholesterolu oraz przyczynia się do utrzymania sprawności umysłowej. Regularne chodzenie przekłada się na znaczne zmniejszenie kosztów opieki medycznej. Nawet 1-minutowy szybki marsz się liczy – jak wykazały przeprowadzone w 2014 roku badania na Uniwersytecie w Utah, każda minuta chodzenia w ciągu dnia zmniejszała ryzyko otyłości o 5%.

Ale chodzenie to coś więcej niż tylko stawianie jednej nogi przed drugą. Aby marsz spełniał swoje rekreacyjne i terapeutyczne zadanie nieodzowne jest polepszenie techniki chodzenia, które możliwi szybsze i dłuższe spacery, pozwoli zgubić kilka kilogramów, polepszy kondycję fizyczną oraz psychiczną.

Powinniśmy chodzi “całym ciałem”, a nie tylko dolną jego połową. By chód był bardziej energiczny i skuteczny należy poruszać się w pozycji całkowicie wyprostowanej, gdyż wówczas obszar pracy mięśni będzie większy. Poprawa postawy w czasie marszu sprawi, że będziesz wyglądać szczuplej i poczujesz się pewniej. Zmniejszą się różne dolegliwości i bóle, pogłębi oddech, wzrośnie ilość energii.

A zatem podczas chodzenia należy pamiętać aby:

Wyprostować się – wiele osób utrzymuje podczas chodzenia zgarbioną sylwetkę, co utrudnia oddychanie i może przyczyniać się do bólu pleców. Inne osoby odchylają się podczas marszu do tyłu. Najbardziej wskazana jest postawa w której kręgosłup jest maksymalnie wyprostowany – aby utrzymać go w takiej pozycji, najlepiej umieścić kciuki na dolnych żebrach, a opuszki palców na biodrach – w miarę wyprostowywania kręgosłupa odległość ta się zwiększa – należy starać się ją utrzymać w trakcie chodzenia.

·         Patrzeć przed siebie – spoglądanie na końce własnych stóp powoduje niepotrzebne naprężenia w górnej części pleców oraz w karku. Wzrok należy skierować na odległość 3-6m przed siebie. Pozwoli to dostrzec ewentualne przeszkody na drodze, a jednocześnie odciąży górne partie ciała

·         Ściągnąć ramiona do tyłu, opuścić i rozluźnić je – ramiona w ciągu marszu nie powinny być sztywno podciągnięte w kierunku uszu. Należy o tym pamiętać przez cały czas chodzenia, gdyż redukuje to napięcie w górnej części ciała i umożliwia swobodny wahadłowy ruch ramion.Umożliwić ruch kończyn górnych od ramion, a nie tylko od łokci. W czasie marszu ramiona powinny poruszać się swobodnie do przodu i do tyłu ruchem wahadłowym. Nie należy ich krzyżować i podnosić powyżej poziomu klatki piersiowej.

·         Utrzymywać miednicę w neutralnej pozycji – należy naprężyć mięśnie brzucha, ale nie podkurczać kości ogonowej, nie wypychać brzucha do przodu i nie wyginać pleców w łuk.

·         Stąpać lekko – w czasie marszu należy stawiać stopę od piety do palców, a nie płasko, całym ciężarem. Kroki nie powinny być za duże, gdyż ma to niekorzystny wpływ na  stawy i wbrew pozorom zwalnia tempo marszu. Aby zredukować ryzyko kontuzji, chód powinien być płynny i spokojny - nie podskakujący, zamaszysty lub ciężki. 

Źródło: Healthbeat – Harvard Medical School online newsletter 

Sygnały ostrzegawcze w demencji

Zaburzenia pamięci będące przyczyną poważnych zakłóceń w codziennym życiu, mogą być oznaką początków demencji. 

Należy wówczas szukać porady lekarskiej, szczególnie gdy:

• masz problem z zapamiętywaniem ostatnich wydarzeń, a dobrze pamiętasz co wydarzyło się w przeszłości, nawet bardzo odległej
• nie nadążasz za tokiem rozmowy bądź programem telewizyjnym
• nie pamiętasz imion przyjaciół i nazw przedmiotów codziennego użytku
• masz problem z przypomnieniem sobie co ostatnio słyszałeś, widziałeś, czytałeś
• masz problemy z myśleniem i argumentowaniem
• gubisz wątek w trakcie mówienia
• czujesz niepokój, złość, jesteś w depresji
• czujesz się zagubiony nawet w dobrze znanym otoczeniu i na znajomych trasach
• zauważysz, że Twoje kłopoty z pamięcią są dostrzegane przez ludzi wokół Ciebie

Źródło: bbc.com